Roel belt vanaf de opening van het tasjesmuseum: 'Als je een special interest dag wilt en niet op zoek bent naar de waarheid, dan is dit tasjesmuseum echt een aanrader.' Ik kan niet wachten dit nieuwe museum, in een grachtenpad in Amsterdam, gebaseerd op een enorme collectie van een vrouw die blijkbaar tasjes verzamelde, te bezoeken. Roel: 'Hier zie je één detail helemaal uitgewerkt.' Ik houd van details.
Even later sta ik bij een garderobe en twijfel ik of mijn colbert aan of uit moet. Colbert aan: te warm. Colbert uit: waar laat ik alle moderne parafarnalia? Mobiel, camera, peuken, aansteker, geld. Een vriend zegt: ik ga echt een handtas aanschaffen. Meteen vertel ik hem over het tasjesmuseum en over de kunst van het tassenontwerpen, dat ik iemand ken (hij heeft zonet een toespraak gehouden bij de opening) die altijd op zoek is naar niches in de tassenmarkt. De mannelijke handtas, is dat misschien wat?
Natuurlijk is het maar een detail, maar een man met handtas drukt een stempel op de hele persoon. 
Mijn vader presteerde het op vakanties zonder schaamte met een flikkertasje rond te lopen. Hij noemde dat onding zelfs zo en wist dondersgoed wat de associaties waren. Maar dat kon hem niet schelen. Hij moest zijn paspoort, geld, verzekeringspapieren en rijbewijs toch ergens kwijt. Ik heb niet zo'n sterke persoonlijkheid, of om het vriendelijker uit te drukken: ik heb een ander gevoel voor detailesthetiek: het detail moet 'blenden' met mijn persoonlijkheid, geen dissonant zijn. (voor verdere details over het flikertasje en foute mocassins verwijs ik door naar deze jeugdsentimenten).
Onze colberts laten we achter in de garderobe. We vinden het nodig het onderwerp van de mannelijke handtas verder uit te diepen. Ik wijs op de Seinfeldaflevering waar Jerry een handtas aangesmeerd krijgt (waarom, wilde hij een vrouwelijke handtasontwerper hiermee paaien, heeft George hem overtuigd? Of was dit misschien een Friends-aflevering. Ok, zoek ik morgen even op. Details zijn belangrijk). Ik wijs op de mogelijkheid van een broek met multifunctionele opbergzakken. Maar 'dat ziet er niet uit'. Goed, wat ook kan is te bezuinigen op mee te dragen parafernalia, maar dat is lastig. Ik beschrijf een recent experiment waarbij ik mezelf gedwongen had geen tas mee te nemen en hoe lastig dit was. We bespreken de mogelijkheid van een nekbuidel, maar dat wordt zo zweterig. Details, details, details.
Het detail heeft geen grootse status. Degene die de details verder mag uitwerken, is een waterdrager, niet de visionair. Degene die over details begint te zeuren, is inderdaad een zeur, ziet het grotere geheel niet, staart zich blind, moet zich niet zo aanstellen, want dit is toch te verwaarlozen, dat begrijp je toch ook wel. We moeten tot de kern doordringen. De toevallige bijkomstigheden wegfilteren. De waarheid is iets algemeens. Kleinigheden kunnen alleen in het licht van een allesoverkoepelende waarheid betekenis krijgen. Denken we aan de denkfiguur van de microcosmos-macrocosmos waarin voor de goede kijker (het beroemde traktaat van Copernicus over de structuur van de sneeuwvlok) in het kleine het grote zich weerpiegelt. Eddie en ik hebben ooit in TRIVIA, het beste tijdschrift ooit dat jammergenoeg nooit verschenen is, aandacht willen vragen voor het Detail an sich in een rubriek met dezelde naam. Hierin wilde we het ding als ding centraal stellen, net zoals Multatuli aandacht wilde voor de mens als mens (ipv de mens als consument, producent, gelovige, soldaat, wetenschapper, kind, vrouw, man, maar gewoon als mens).
Het detail is de waarheid, zeg ik nu. Wie detaillering weet aan te brengen en oog heeft voor detail ziet pas echt. Grote woorden zijn holle woorden, nietzeggend. Algemene waarheden zijn te algemeen. Daniel Arasse schreef een nieuwe kunstgeschiedenis met detitel: le detail. Postmoderne tekstkritiek schrijft voor teksten tot in het detail te lezen, omdat daar de openingen tot begrip liggen. Ik, Antonius, neem me voor verder te werken aan mijn ooit begonnen 'Metafycia van de samenvatting' waarin de ondertitel luidt: no essence, just accidents (accident is in de Aristotelische leer een toevallige bijkomstigheid die de essentie niet raakt). Het fenomeen van de mannelijke handtas zal hier ook in behandeld worden.
En wat hebben Bert en Ernie hier mee te maken? Niet zo veel. Over Bert en Ernie kom ik later nog te spreken. Wel een detailvraag voor de kijker: wat is Berts favoriete tv-programma? Trouwens, een handtas is wel een goed H-woord.
naschrift: het gaat hier inderdaad om een Seinfeld aflevering waar Jerry een handtas krijgt aangesmeed door Elaine die het design van haar baas Peterman 'Peterman's small men's carryall'aanprijst. "It's not a purse, it's European." Zie verder:
deze pagina
Geen opmerkingen:
Een reactie posten